Wij helpen u graag op weg. Bel 074 - 376 40 44
Elke week wordt ergens in Nederland een voetganger aangereden door een heftruck. De oorzaak is bijna altijd dat de chauffeur en het slachtoffer elkaar niet op tijd opmerken. Soms omdat het zicht wordt geblokkeerd, maar vaak ook omdat betrokkenen aandachtsblind zijn. Het gevaar bevindt zich in hun gezichtsveld, maar wordt niet bewust geregistreerd. Met als resultaat dat 3 procent van de slachtoffers overlijdt en 29 procent blijvend letsel oploopt.
Uit het oogpunt van veiligheid is het een goed gebruik om een rondje door het magazijn te lopen en de stellingen te inspecteren. In één magazijn leidde juist zo’n inspectierondje tot een ongeval. De inspecteur stond precies achter het achterframe van een heftruck die achteruitreed. De heftruckchauffeur keek in de spiegels en over de schouders, maar kon de inspecteur niet zien. Met een aanrijding als gevolg.
Bovenstaand voorbeeld staat in de Monitor Arbeidsongevallen, het jaarlijkse rapport met analyse van de Arbeidsinspectie. In de editie van dit jaar is extra aandacht besteed aan aanrijdingen met heftrucks. De afgelopen zes jaar heeft de Arbeidsinspectie 309 aanrijdingen met voetgangers onderzocht, wat neerkomt op één ernstig ongeval per week.
In 3 procent van de gevallen - tien ongevallen in totaal - overleed het slachtoffer, terwijl 29 procent van de slachtoffers blijvend letsel opliep. Maar liefst 83 procent van de slachtoffers liep botbreuken in voeten, benen of enkels op.
Uit analyse van de ongevallen blijkt dat gebrekkige rijvaardigen (11 procent) of defecte heftrucks (3 procent) bijna nooit de oorzaak van aanrijdingen zijn. Blijkbaar hebben de meeste bedrijven hun heftruckchauffeurs goed getraind en worden hun machines goed onderhouden en regelmatig gekeurd.
Wat is dan wel de oorzaak? In de meeste gevallen hebben de chauffeur en het slachtoffer elkaar niet opgemerkt. Vaak omdat stellingen, pallets of goederen het zicht ontnemen, maar vaak ook omdat de betrokken mensen aandachtsblind zijn. Ze merken een gevaarlijke situatie niet bewust op, hoewel die plaatsvindt in hun gezichtsveld.
Aandachtsblindheid kan optreden als een bestuurder of slachtoffer druk aan het werk, in gesprek of in gedachten verzonken is. De Arbeidsinspectie concludeert bijvoorbeeld dat bij meerdere ongevallen sprake was van een sterke taakfocus. Denk aan bestuurders die geconcentreerd aan het manoeuvreren zijn of een vrachtwagen lossen. Of denk aan slachtoffers die werkinstructies geven of bezig zijn om gevallen documenten op te rapen.
Een voorbeeld van aandachtsblindheid betreft de aanrijding in het distributiecentrum van een supermarkt. Een orderpicker stond met haar rug naar de ingang van het gangpad, toen een collega met een elektropallettruck naar binnenreed. Hij moest de pallets in de ingang van het gangpad verplaatsen en keek op zijn handscanner voor de exacte instructies. Hij zag de orderpicker over het hoofd, met een aanrijding als gevolg.
De kans op aandachtsblindheid neemt toe in een drukke, lawaaiige of onoverzichtelijke omgeving. In zo’n omgeving moet het brein meer prikkels verwerken, waardoor onverwachte gebeurtenissen minder snel worden opgemerkt.
Dat was het geval in een visafslag, waar het drukker dan normaal was door bezoek van andere afdelingen en externe partijen. Een heftruckbestuurder keek bij het binnenrijden naar links en rechts, maar zag niet de collega die op een ongebruikelijke plek overstak. De combinatie van veel prikkels en een onverwachte looproute maakte dat beiden elkaar niet opmerkten.
Soms kunnen werkroutines of vaste patronen leiden tot aandachtsblindheid. Als een medewerker op een plek werkt waar normaal nooit iemand loopt, ontstaat al snel de verwachting dat de situatie veilig is. Met het gevaar dat de medewerker het niet ziet als er onverwachts toch iemand rijdt of loopt.
Eén van de 309 slachtoffers was een medewerker die wekelijks de locatielabels op stellingen controleerde en corrigeerde. Hij was rustig aan het werk, zonder stress of werkdruk, toen hij opeens op de grond lag. Hij had een naderende heftruck niet gezien of gehoord. Ook het blauwe licht van de bluespot was niet tot hem doorgedrongen.
Volgens de Arbeidsinspectie kunnen bedrijven verschillende maatregelen nemen om aanrijdingen met heftrucks te voorkomen. Denk aan het scheiden van heftruck- en loopbewegingen door vloermarkeringen of fysieke afscheidingen te plaatsen. Ook kunnen bedrijven de taken in het magazijn beter plannen en op elkaar afstemmen, zodat duidelijker is wie op welk moment waar werkt.
Daarnaast kunnen bedrijven de zichtbaarheid op de magazijnvloer vergroten. Denk aan betere verlichting in gangpaden, bolspiegels boven onoverzichtelijke locaties en reflecterende kleding voor voetgangers. Ook technische oplossingen kunnen helpen, zoals achteruitrijdsensors en slimme camera’s die helpen om voetgangers te detecteren.
Maarten heeft een focus op gedegen opleidingen en streeft ernaar om zelfvertrouwen en vakbekwaamheid in de sector te vergroten. Hij gelooft sterk in ‘Learning by Doing’ en werkt samen met uitzendbureaus, (leer)platformen en opleiders om praktische kennis over te dragen en de veiligheid op de werkvloer te verbeteren.
Whatsapp